Take a fresh look at your lifestyle.

Một lời cảnh tỉnh hơn ngàn lời khen nịnh

0 35

14913601988930 1

Người không phải bậc thánh nhân, khó tránh khỏi có những lúc mắc sai lầm, thực thi công việc không tốt. Lúc đó, một gậy cảnh tỉnh chắc chắn là có lợi ích hơn ngàn lời khen nịnh.

Lưu Bang năm xưa khi mới tiến vào cung Tần, thấy cung điện nguy nga rực rỡ, trâu báu đầy kho, mỹ nữ đầy hậu cung, thì lập tức nổi lên mong muốn được tận hưởng. Phàn Khoái mạnh dạn can gián, ông hoàn toàn không thể làm Lưu Bang thay đổi ý định.

Quân sư Trương Lương thấy vậy, nên đã khéo léo khuyên rằng: “Trước kia do nhà Tần vô đạo nên Bái Công mới có thể kéo quân tới được đây. Vậy nếu muốn trừ đi những thế lực vô đạo còn tồn tại, thì bản thân mình phải mặc áo vải, phải ăn chay. Nếu nay mới vừa tiến vào đất Tần đã nghĩ tới chuyện ngồi yên hưởng lạc thì chẳng hóa ra mình lại tiếp tay cho vua Kiệt làm điều bất nhân hay sao?”. Lời tục thường nói: “Thuốc đắng dã tật, lời thật khó nghe”. Vậy mong Bái Công hãy nghe theo lời khuyên của Phàn Khoái và bao nhiêu người khác”.

Trương Lương thái độ bình tĩnh, lời nói dịu dàng, khiến Lưu Bang không phản cảm, và bên cạnh đó những câu như “Nhà Tần vô đạo”, “tiếp tay cho vua Kiệt làm điều bất nhân” đã đánh mạnh vào tâm lý của ông, giúp ông thức tỉnh. Rốt cuộc, Lưu Bang cũng bằng lòng niêm phong cung điện, kho tàng, tài vật của triều Tần.

Lời thẳng có lúc thực sự không dễ nghe, có lúc ta lại tưởng giống là lời chỉ trích, khiến trong tâm cảm thấy bất bình. Nhưng có câu “Thuốc đắng giã tật, sự thật mất lòng“. Nếu không có những lời trung thực như thế, chắc chắn chúng ta không thể tỉnh ngộ.

Ngày xưa, mỗi vị hoàng đế đều đặt ra một chức quan gọi là: Gián nghị đại phu, chuyên can gián, góp ý một cách thẳng thắn cho những quyết sách của người trị vì. Những người này thường là những bậc quân thần hết mực trung thành, có thể vì lợi ích quốc gia mà quên mình. Bản thân họ cũng là những con người trung trực, thẳng thắng, hiểu lẽ phải, họ có thể không ngại thiệt thòi cái lợi của bản thân mà dám nói những lời chân thật. Thời xưa đều coi họ là những trung thần, là báu vật quốc gia, còn là thuốc đặc trị những kẻ tiểu nhân và quan tham trong triều đình.

Gián nghị đại phu thời nhà Đường là Nguỵ Trưng, tính tình cương trực, quyết đoán. Ông đã đưa ra hơn 200 lời khuyên can thẳng thắn với Đường Thái Tông, nhiều lần khiến nhà vua phải đỏ mặt, tía tai vì giận.

Thế nhưng, Nguỵ Trưng vẫn không vì sợ đắc tội hay vì nể nang chút thể diện mà ngừng can gián. Hễ vua làm sai điều gì là ông đều can ngăn đến cùng. Đường Thái Tông cũng là một vị minh quân, dù lời can gián có khó nghe thế nào, nhưng vẫn mở lòng tiếp nhận, lựa chọn con đường đúng đắn mà làm theo. Sau khi Ngụy Trưng qua đời, Thái Tông thương tâm nói: “Người ta lấy đồng làm gương soi để chấn chỉnh quần áo; lấy lịch sử thời xưa làm gương có thể thấy được thịnh suy; lấy người làm gương có thể biết được mất. Ngụy Trưng không còn, trẫm đã mất đi một tấm gương!”

Minh Hoàng biên dịch

Theo secretchina

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM